به گزارش پایگاه خبری پیام خانواده؛ وقتی صحبت از استفاده کودکان از صفحه‌نمایش می‌شود، معمولاً نخستین سؤال این است که کودک روزانه چند ساعت با موبایل یا تبلت کار می‌کند. این سؤال مهم است، اما تمام ماجرا نیست.
کودکی که یک ساعت برای انجام تکلیف یا تماشای محتوای آموزشی از تبلت استفاده می‌کند، تجربه‌ای متفاوت از کودکی دارد که همان زمان را صرف ویدئوهای کوتاه، بازی‌های مداوم یا پیمایش بی‌هدف در محتوا می‌کند.
بنابراین، علاوه بر مدت استفاده، نوع محتوا، زمان استفاده و چیزی که صفحه‌نمایش جایگزین آن شده است اهمیت دارد.
وقتی بازی واقعی حذف می‌شود
کودک بخش مهمی از مهارت‌های خود را از طریق بازی یاد می‌گیرد. بازی با همسالان، ساختن، نقاشی کردن، دویدن، بازی‌های تخیلی و حتی لحظات ساده بی‌حوصلگی، فرصت‌هایی برای تجربه، آزمون و خطا و حل مسئله فراهم می‌کنند.
اگر صفحه‌نمایش به شکل دائمی جای این فعالیت‌ها را بگیرد، کودک بخشی از فرصت‌های طبیعی رشد خود را از دست می‌دهد.
گاهی والدین از اینکه کودک ساعت‌ها سرگرم موبایل است و مزاحمتی ایجاد نمی‌کند، احساس آسودگی می‌کنند؛ اما سکوت کودک همیشه به معنای مفید بودن این زمان نیست.
«حوصله‌ام سر رفته»؛ جمله‌ای که نباید همیشه حذف شود
یکی از پیامدهای عادت کردن کودک به سرگرمی دائمی، دشوار شدن تحمل بی‌حوصلگی است.
کودکی که هر لحظه می‌تواند با یک ویدئو، بازی یا محتوای جدید سرگرم شود، ممکن است فرصت کمتری برای ساختن بازی از ذهن خود داشته باشد.
در حالی که بی‌حوصلگی لزوماً دشمن کودک نیست. گاهی درست در همین لحظات است که کودک شروع به خیال‌پردازی، ساختن، کشف کردن و پیدا کردن راهی برای سرگرم کردن خودش می‌کند.
خواب؛ اولین قربانی استفاده شبانه
یکی از مهم‌ترین نگرانی‌ها درباره استفاده از صفحه‌نمایش، زمانی است که کودک پیش از خواب با تلفن همراه، تبلت یا تلویزیون سرگرم می‌شود.
محتوای تحریک‌کننده و نور صفحه می‌تواند روند آماده شدن بدن برای خواب را مختل کند و استفاده طولانی یا دیرهنگام نیز ممکن است زمان خواب کودک را به تأخیر بیندازد.
کودکی که شب دیرتر می‌خوابد، ممکن است صبح خسته‌تر باشد و در طول روز نیز تمرکز و انرژی کمتری داشته باشد.
به همین دلیل، مدیریت زمان استفاده از صفحه‌نمایش در ساعات پایانی شب اهمیت ویژه‌ای دارد.
صفحه‌ای که جای گفت‌وگو را می‌گیرد
گاهی مسئله اصلی حتی خود تلفن همراه نیست؛ بلکه زمانی است که در کنار آن از خانواده گرفته می‌شود.
کودکی که هنگام غذا خوردن، در خودرو، پیش از خواب یا حتی هنگام گفت‌وگو با والدین مشغول تماشای صفحه است، فرصت کمتری برای ارتباط مستقیم پیدا می‌کند.
از سوی دیگر، اگر والدین نیز در تمام این موقعیت‌ها درگیر تلفن همراه باشند، کودک تنها مصرف‌کننده صفحه نیست؛ او در حال یادگیری یک الگوی رفتاری از بزرگسالان است.
والدین نمی‌توانند قانونی برای کودک بگذارند که خودشان رعایت نمی‌کنند
یکی از دشوارترین بخش‌های مدیریت صفحه‌نمایش، الگوی رفتاری والدین است.
نمی‌توان از کودک خواست هنگام غذا تلفن همراه را کنار بگذارد، اما والدین در همان زمان مشغول پاسخ دادن به پیام‌ها باشند. نمی‌توان کودک را به گفت‌وگو تشویق کرد، در حالی که بزرگسالان خانواده بخش زیادی از زمان خود را در شبکه‌های اجتماعی می‌گذرانند.
قانون صفحه‌نمایش، زمانی اثربخش‌تر است که برای همه اعضای خانواده تا حد امکان قابل اجرا باشد.
آیا باید موبایل را از کودک گرفت؟
راه‌حل لزوماً حذف کامل فناوری نیست. تلفن همراه، تبلت و رایانه می‌توانند ابزار آموزش، ارتباط و سرگرمی باشند و در زندگی امروز نمی‌توان نقش آنها را نادیده گرفت.
مسئله اصلی، تبدیل شدن صفحه‌نمایش به تنها منبع سرگرمی کودک است.
خانواده می‌تواند زمان‌های بدون صفحه مشخص کند؛ برای مثال هنگام غذا، پیش از خواب یا زمان گفت‌وگوی خانوادگی. همچنین بهتر است برای کودک جایگزین‌های واقعی و جذابی مانند بازی، کتاب، فعالیت بدنی، کاردستی و حضور در جمع دوستان فراهم شود.
آنچه کودک واقعاً از دست می‌دهد
وقتی از «زمان صفحه‌نمایش» حرف می‌زنیم، بهتر است فقط به ساعت نگاه نکنیم. هر ساعتی که کودک مقابل صفحه می‌گذراند، ممکن است ساعتی باشد که می‌توانست در آن بخوابد، بدود، بازی کند، با والدین حرف بزند، با یک دوست ارتباط برقرار کند، کتاب بخواند یا حتی برای چند دقیقه حوصله‌اش سر برود و خودش راهی برای سرگرم شدن پیدا کند.
به همین دلیل، پرسش اصلی شاید این نباشد که «چند ساعت اجازه استفاده از موبایل بدهیم؟» بلکه این باشد که «این صفحه دارد جای چه چیزی را در زندگی کودک می‌گیرد؟»
اگر پاسخ این سؤال خواب، بازی، حرکت، ارتباط و تجربه واقعی زندگی باشد، شاید زمان آن رسیده باشد که خانواده فقط ساعت استفاده را کم نکند؛ بلکه بخشی از دنیای واقعی کودک را دوباره به او برگرداند.