به گزارش پایگاه خبری پیام خانواده؛ ابتلا به آبله مرغان در دوران بارداری یکی از نگرانیهای جدی برای سلامت مادر و جنین محسوب میشود. اگرچه بیش از ۹۰ درصد افراد جامعه در دوران کودکی به این بیماری مبتلا شدهاند و ایمنی دارند ، اما برای آن دسته از مادران باردار که سابقه ابتلا یا واکسیناسیون ندارند، مواجهه با ویروس واریسلا زوستر میتواند خطرات جدی به همراه داشته باشد.
دکتر فرهاد یغمایی، مدیر مرکز فوقتخصصی درمان ناباروری ابنسینا، با اشاره به اهمیت این موضوع تأکید میکند: «اگر خانم بارداری با فرد مبتلا به آبلهمرغان تماس نزدیک داشته باشد، این موضوع باید جدی گرفته شود، زیرا ویروس میتواند در برخی شرایط برای جنین خطرآفرین باشد، اما با اقدام بهموقع میتوان از بسیاری از عوارض پیشگیری کرد.»
سندرم واریسلای مادرزادی؛ خطری نادر اما جدی
عفونت اولیه آبله مرغان در دوران بارداری، بهویژه در سهماهه اول و دوم، در موارد نادر میتواند منجر به «سندرم واریسلای مادرزادی» شود . این سندرم که احتمال بروز آن بین ۰.۵ تا ۲ درصد است ، ممکن است با عوارض جدی برای جنین همراه باشد:
-
اختلالات پوستی مانند اسکار و زخمهای پوستی
-
ناهنجاریهای اندامها مانند کوتاهی یا نقص در بازوها و پاها
-
مشکلات چشمی و اختلالات بینایی
-
عقبماندگی ذهنی و اختلالات عصبی
-
میکروسفالی (کوچکی غیرعادی سر)
-
تاخیر در رشد و وزن کم هنگام تولد
خطرناکترین دوره برای ابتلا به آبله مرغان در بارداری، ۲۰ هفته اول است که میتواند منجر به بروز این سندرم در جنین شود .
خطر در روزهای پایانی بارداری؛ واریسلای نوزادی
اگر مادر در روزهای پایانی بارداری، بهخصوص پنج روز قبل تا دو روز بعد از زایمان، دچار آبله مرغان شود، خطر انتقال ویروس به نوزاد بین ۲۰ تا ۲۵ درصد است . در این شرایط، نوزاد ممکن است به «واریسلای نوزادی» مبتلا شود که میتواند بسیار شدید و حتی کشنده باشد و نیاز به مراقبت ویژه دارد .
اقدامات ضروری پس از تماس با فرد مبتلا
یغمایی تأکید میکند که نخستین اقدام پس از تماس، انجام آزمایش خون برای بررسی ایمنی مادر نسبت به ویروس است. اگر مشخص شود که مادر ایمنی ندارد، در بسیاری از موارد میتوان با تزریق ایمونوگلوبولین اختصاصی ضد واریسلا طی ۷۲ تا ۹۶ ساعت نخست پس از تماس، خطر بروز بیماری شدید را کاهش داد .
در صورت بروز علائم، درمان ضدویروسی مانند آسیکلوویر نیز با نظر پزشک میتواند تجویز شود . این داروها اگر در عرض ۲۴ ساعت پس از شروع بثورات تجویز شوند، میتوانند در کاهش شدت بیماری مؤثر باشند .
پیشگیری هوشمندانه قبل از بارداری
یغمایی با تأکید بر اهمیت پیشگیری، توصیه میکند: «زنانی که قصد بارداری دارند و مطمئن نیستند قبلاً به آبلهمرغان مبتلا شدهاند، پیش از بارداری با انجام آزمایش یا واکسیناسیون، وضعیت خود را مشخص کنند، زیرا واکسن در دوران بارداری قابل تزریق نیست و باید پیش از اقدام به بارداری انجام شود.»
طبق منابع علمی، واکسن آبله مرغان یک واکسن زنده است و در دوران بارداری ممنوع است . سازمان بهداشت جهانی توصیه میکند که زنان پس از تزریق واکسن، حداقل تا یک ماه از بارداری خودداری کنند .
جمعبندی
آبله مرغان در دوران بارداری، هرچند نادر است، اما میتواند عوارض جدی برای مادر و جنین به همراه داشته باشد. خوشبختانه با آگاهی از وضعیت ایمنی قبل از بارداری، پرهیز از تماس با افراد مبتلا در دوران بارداری و اقدام سریع و بهموقع در صورت مواجهه با ویروس، میتوان از بسیاری از این عوارض پیشگیری کرد. همانطور که دکتر یغمایی تأکید میکند: «تماس با فرد مبتلا به آبلهمرغان در بارداری به معنای بروز قطعی مشکل برای جنین نیست، اما بیتوجهی به آن میتواند پرخطر باشد. مراجعه سریع به پزشک، ارزیابی دقیق و مداخله بهموقع، مهمترین راهکار برای حفظ سلامت مادر و جنین است.»